Leif Wikøren Nilsen

Fire venna

Det står skrive i evangeliet etter Markus i det 2. kapittel vers 1-12:

1 Nokre dagar seinare kom Jesus til Kapernaum att, og det vart kjent at han var heime. 2 Det samla seg så mange at dei ikkje fekk rom, ikkje framfor døra eingong. Og han forkynte Ordet for dei. 3 Då kom dei til han med ein som var lam. Det var fire mann som bar han. 4 Men sidan dei ikkje kunne koma fram til han for alt folket, braut dei opp taket over den staden der Jesus var, laga ei opning og firte ned båra som den lamme låg på. 5 Då Jesus såg trua deira, sa han til den lamme: «Son, syndene dine er tilgjevne.»

    6 No sat det nokre skriftlærde der. Dei tenkte i hjartet: 7 «Korleis kan han seia noko slikt? Han spottar Gud! Kven andre kan tilgje synder enn éin – det er Gud?» 8 Straks visste Jesus i ånda at dei tenkte slik, og han sa til dei: «Kvifor går de med slike tankar i hjartet? 9 Kva er lettast å seia til den lamme: ‘Syndene dine er tilgjevne’ eller: ‘Stå opp, ta båra di og gå’? 10 Men for at de skal vita at Menneskesonen har makt på jorda til å tilgje synder» – og no talar han til den lamme – 11 «så seier eg deg: Stå opp, ta båra di og gå heim!» 12 Då reiste mannen seg, tok straks båra si og gjekk ut framfor dei alle, så dei vart reint frå seg av undring. Dei lova Gud og sa: «Noko slikt har vi aldri sett.»

Mark 2, 1-12

Slik lyder Herrens Ord

 

Det var første dagen det var øvelse for bygdas yngste gutte-fotball-lag. Treneren ga en ball til hver av guttene. ”Gutter, ” sa han, ”eg vil at dåkke ska øva på å skyta mot mål frå den plassen der du regne me å ver når me spille kamp.” Ein gut regna me å vera innbytter og gjekk derfor bort te innbytterbenken og begynte å skyta derifrå.

Ein kan tenka seg at den gutten ikkje regna me å spilla mye. Og ein kan lura på om han bare prøvde å ver løyen. Men det e någen som e meir vant med å ver på sidelinja enn andre. Nogen som e vant med at dei ikkje e «som resten». Dei prøve ikkje lengar å bli bedre. Dei har ikkje tenkt seg ut på banen. Og på grunn av at dei har mista trua på seg sjølv, komme de til å forbli sittandes på benken.

Dagens Bibelord handle blant annet om dessan menneskan, som foretrekke å sitta på sida av det som foregår i menigheten. Den lamme i fortellingen hadde blitt vant me å vera på sidelinja. Heldigvis har fire venna tenkt å gjør någe me det…

Me ska kikka gjennom fortellingen ei gong te:

Jesus va ikkje alltid lika lett å finna og å komma fram te og møta. Det va ofte enorme menga menneska rondt han. Og då han kom te Kapernaum, ville han ha litt fred. Derfor gjorde han ikkje sin ankomst kjent. Men folk fekk greie på at han va der liga fullt og de samla seg der han va. Det blei trangt. I rommet der Jesus var. Og i heile huset. Døra blei ståande open og viduan sto på vid gap. Og folk stod i døråpninga. Og kikka inn vinduan. Dei sto utanfor. Tett i tett. Det konne ikkje komma flere folk te.

Huset Jesus va i, har ikkje eit sånt tradisjonellt hus med skråtak. Det var meir eit sånt «funkis-hus», med flatt tak. Det var vanlig å ha sånne hus der. Dei brukte taka te å tørka drue eller dadla på f.eks.

Så var det desse fire vennan – som hadde denne lamme vennen. Dei hadde hørt at Jesus va i byen, og nå ville dei gje den lamme ein sjanse til å komma bort frå innbytterbenken; ein sjanse til å spilla på banen. Dei tok han med seg. Te Jesus. Han som sa så mye fint. Og gjorde så mange fantastiske ting. Men då dei kom te huset såg dei at det va urå å komma te Jesus; det va bare SÅ trangt..

Dei fire snakke saman og legge ein plan: ”Det e hvertfall ikkje någen på taket, ” seie ein a dei. ”Dersom me lagde ett hål der, konne Jesus i hvert fall ha sett vår lamme venn.” sa den neste. ”Dersom me lage hålet stort nok kan me kanskje få han ner te ham, ” sa den tredje. ”Eg he redskapa te å laga hål og tau te å fira ham ner, ” seie den fjerde.

Dette va ikkje bare-bare. De ville ødelegga taket på huset, forstyrra møtet. Men de fire vennan te den lamme brydde seg ikkje om et ødelagt tak, eller ett forstyrra møte, eller kem det var som va der. Alt de brydde seg om va den sjuke vennen deiras – og å få ham til Jesus. Det va det viktigste. Dermed fant dei redskap og tau, tok me seg den lamme på båra, og gjekk opp på taket.

Taket va lagd av store tonge trestokka, bærebjelker, som va lagt oppå vegg-muran. Oppå trestokkan va det ein blanding av leire og kvista og strå og jord; som når det tørka, blei ett solid tak – kanskje så tykt som 30-40 cm. Dei som va inne i huset må ha hørt at det va någen der oppå taket, at de hakka seg gjennom, og reiv opp ett hål som va stort nok te at ein voksen mann konne bli firt ned på båra uten å ramla a. At de fekk gjort detta uten å bli stoppa, uten at dei som var nedi huset blei evakuert, det skjønne eg ikkje. Kå henne e eigaren av huset? Men eg kan sjå føre meg menneskan, der grus og småstein og gras og småkvista ramla ned i hodet på dei. De pakke seg sammen for å ikkje få någe tongt i hodet. Og når hullet va åpna og støvet legge seg, trår Jesus et steg fram og kikke opp. Det e ganske stille. Men folk viske te kverandre. Solstrålan e tydelige i alt støvet, med så skygges åpningen av desse fire mennan som nå begynne å fire ned båra med den lamme på.

Og nede i rommet står Jesus. Stille ser han at den lamme blir firt ner på gulvet. Rett forran han. Jesus ser opp igjen – og kikke på de fire ansiktan som lene seg forsiktig øve kanten te hålet i taket. Jesus vende seg te mannen på båra. Mannen e flau. Han tørr ikkje sei någe. Han e ikkje vant med å ver ”på banen”. Han he vore på sidelinja heile livet. Men nå lå han der. Og alle såg på han – og på Jesus. Dei hviske: ”Kå skjer nå? Kå vil du gjør Jesus? Vil du gjør eit sånt under? Ellar vil du ver sint og gje dei fire beskjed om å få den lamme ut?”

Og så gjør Jesus det ingen hadde forventa. Han seie te mannen: ”Sønn, dine synder er tilgitt.”

Du merke at stemingen i rommet forandre seg. Dette e ikkje det dei fire i tak-åpningen hadde håpt på. Det vil sei: tilgivelse e vel ein god ting det, men det va nå ikkje heilt det dei hadde forventa seg. Den lamme hadde kanskje hellar ikkje forventa seg detta. Men han ligge stille på båra. Og kjenne. Jo. Det e detta eg trengte. Tilgivelse! Jesus traff ham på det han trengte mest! Og han kjenne hjerta bli varmt: Han he fonne nåde hos Gud.

Ette nogen sekund, begynte någen skriftlærde å protestera. ”Umm.. æææhh.. du altså..” begynte de. Dei tenkte ikkje på den sjuke. Ikkje om han trengte det - det som blei sagt te den lamme. Dei tenkte ikkje på vennane hans hellar. Nei dei tenkte på loven. Og der står det at det kun e Gud som kan tilgi. Det er ikke sånt som menneska kan gjør. ”Du kan ikkje sei sånt, Jesus! Det e jo blasfemi!” Forsåvidt tenkte de rett, disse skriftlærde. Bare Gud kan tilgi synder. Men de hadde ikkje forstått kem Jesus va. Han e ikkje «bare» eit menneske. Han e Gud. Derfor kunne han sei te den lamme: ”Dine synder er tilgitt.”

Jesus e stille ei stund. Men tege te slutt ordet og rette det mot dessan skriftlærde: ”Hvorfor har dere slike tanker? Hva er lettest å si til den lamme, enten: Dine synder er tilgitt, eller: Stå opp, ta båren din og gå? Men for at dere skal vite at Menneskesønnen har makt på jorden til å tilgi synder” og så vender han seg mot den lamme ”Jeg sier deg, stå opp, ta båren din og gå hjem!”

Straks kjenne mannen enda ein varme i kroppen. Det stråle utover. Fra halsen og ned til stortåa. Og så rykke det i musklene, og det går opp for man at han får tilbake kontroll over armer og ben, fingrer og tær. Ja, Han reise seg! Ustødig.. Men han komme opp. Han ser på handa si med undring: den åpne og lukke seg. Han kan snu på den! ”Jeg er helbredet! Jeg er frisk!”. Og etter kvert som det går opp for ham og etter kvert som han raskt får ein økande kontroll, hoppe han rundt og rope ut ”Guri malla! Eg e frisk! Eg e frisk! Takk Gud! Takk Jesus.. Halleluja!” Dei som e der blir smitta av gleden. Dei smile dei og. Ler. Kikke på kverandre. Og så takke dei Gud dei óg - for det som har hendt. De skriftlærde ser forlegent ned gjøyma seg i mengden. De fire på taket smile og ler dei og. Det skjedde. Vennen deira va blitt frisk.

Eg begynte prekenen med å fortella om ein spesiell type menneska. Menneska som foretrekke å sitta på sidelinja. Som den lamme. Det e mange som foretrekke å vera passive. Ikkje besøka kyrkja utan at det e strengt nødvendig. Veit du; den lamme som ble hjulpet inn på banen, han var heldig. Det e ikkje alle som har fire venna te å hjelpa seg «inn». Koffår? Jo fordi Jesus har så mye han vil gje oss. Den lamme fekk tilgivelse, og han blei frisk. Kå e det du trenge? Kå kan Jesus gje til deg? Og kanskje kan du kjenna på eit «kall». Kanskje du og e ein venn, som dei fire, som kjenne någen som trenge å komma te Jesus, men bare sitt på sidelinja? Kossen kan du ver med å hjelpa dei te Jesus? Tross hindringene!

ære være Faderen og Sønnen og Den Hellige Ånd, som det var i begynnelsen, så nå og alltid og i all evighet. Amen.

 

Lat oss vedkjennast vår heilage tru: Eg trur på Gud Fader, den allmektige, som skapte himmel og jord. Eg trur på Jesus Kristus, Guds einborne Son, vår Herre, som vart avla ved Den Heilage Ande, fødd av Maria møy, pint under Pontius Pilatus, vart krossfest, døydde og vart gravlagd, fór ned til dødsriket, stod opp frå dei døde tredje dagen, fór opp til himmelen, sit ved høgre handa åt Gud, den allmektige Fader, skal koma att derifrå og døma levande og døde. Eg trur på Den Heilage Ande, ei heilag, allmenn kyrkje, eit samfunn av dei heilage, forlating for syndene, oppstoda av lekamen og evig liv. Amen.

 

FORBØN: De fire vennane tok med seg den lamme til Jesus. Lat oss bringa alle me har kjær og alt som ligg på hjerta fram for Jesus i bønn. Lat oss be for kyrkja og for verda..

TAKKOFFER: Det me bringe til Jesus, det kjennes ofte ikkje så mye ut. De fire vennan kom bare med si tru. Men Jesus, han kan gjøre det som syns umulig for oss. Lat oss takk for det som vi nå har gitt.. og be..

NATTVERD: Jesus gav den lamme tigivelse og gjorde ham frisk. I nattverden mottar vi Jesus til frelse og fred. Kom for alt er ferdig..

SLUTTORD: Den lamme hadde fire venner. Hvor langt hadde den lamme kommet om de fire hadde gått hver sin retning? La oss derfor arbeide sammen. Så kan vi også gå i fred, med Gud og med vår neste. Tjen Herren med glede.

Bjerkreim sjakklubb

Hvem? Jeg?

En kort presentasjon av meg selv..

Lenker

En samling lenker jeg stadig er innom..